188 kayıt tarandı
Önce bunlar
ABD borcu 40 trilyon dolara ulaştı, borçlanma dalgası sürüyor
Rappeport, ABD'nin brüt ulusal borcunun 19 Ağustos'ta ilk kez 40 trilyon doları aştığını aktarıyor. Yalnız bu yıl 2 trilyon doların üzerinde borçlanma bekleniyor ve yatırımcılara ödenen faiz bu açığın yaklaşık yarısını oluşturuyor. Hükümet verimliliği birimi 1 trilyon dolarlık tasarruf sözü verirken açıkladığı tutar 200 milyar doların biraz üzerinde kaldı. Yüksek Mahkeme kararının ardından 160 milyar doları aşan gümrük vergisi iadesi yapıldı. Bessent, açığın gayrisafi yurt içi hasılaya oranını 2028'e kadar yüzde 3'e çekme hedefinin bu yıl ters yönde ilerlediğini kabul ediyor.
| Brüt ulusal borç | 40 trilyon dolar | ABD, 19 Ağustos 2026 |
| 2026 borçlanma beklentisi | 2 trilyon dolar üzeri | ABD |
| Faiz ödemelerinin açıktaki payı | yaklaşık %50 | ABD |
| Verimlilik biriminin tasarruf hedefi | 1 trilyon dolar | ABD |
| Açıklanan tasarruf | 200 milyar dolar üzeri | ABD |
| Gümrük vergisi iadesi | 160 milyar dolar üzeri | ABD |
| Açık hedefi | %3 | ABD, 2028 |
| Fed portföyü | 6,8 trilyon dolar | ABD |
| Hızlandırılmış yatırım indiriminin maliyeti | ~100 milyar dolar | ABD, 2026 |
ABD Hazinesi tahvil piyasasındaki gerilimi yatıştırmaya çalışınca piyasalar yükseldi
Rennison, ABD Hazine Bakanlığı'nın kendi borcundan geri alabileceği tutarı haftalık işlem başına 2 milyar dolardan 4 milyar dolara çıkardığını aktarıyor. ABD'de 30 yıllık tahvil getirisi yaklaşık 0,1 puan gerileyerek yüzde 5,2'ye indi; bu, aylardır görülen en büyük günlük düşüş. Getiri hafta başında 2007'den bu yana en yüksek seviyeyi görmüştü. 10 yıllık getiri yüzde 4,65'e indi, S&P 500 ise yüzde 0,5 yükseldi. Société Générale'den Rajappa artışın uzun vadeli getirilerdeki tırmanışı kalıcı biçimde durdurmayacağını söylüyor. Değişiklik gelecek ay yürürlüğe girip Kasım'a kadar geçerli olacak.
| Haftalık geri alım limiti | 2 milyar dolardan 4 milyar dolara | ABD |
| 30 yıllık tahvil getirisi | %5,2 | ABD, 19 Ağustos 2026 |
| Günlük getiri düşüşü | 0,1 puan | ABD |
| 10 yıllık tahvil getirisi | %4,65 | ABD |
| S&P 500 günlük değişim | %0,5 | ABD |
| Dolaşımdaki Hazine kâğıdı | yaklaşık 30 trilyon dolar | ABD |
| Geçen haftaki ihaleler | 42 milyar dolar 10 yıllık, 25 milyar dolar 30 yıllık | ABD |
Son toplantıda daha çok Fed yetkilisi yüksek enflasyon karşısında sabrını yitirdi
Smith, Temmuz Federal Açık Piyasa Komitesi tutanaklarına dayanarak artan sayıda yetkilinin enflasyondaki ilerleme eksikliğinden rahatsız olduğunu aktarıyor. Komite 9-3 oyla politika faizini yüzde 3,50-3,75 aralığında tuttu; üç üyenin aynı yönde muhalefet şerhi düşmesi 2016'dan bu yana ilk kez görülüyor. Tutanaklar birçok katılımcının enflasyon gerilemezse politika sıkılaştırmasının gerekli olacağını değerlendirdiğini kaydediyor. ABD'de enflasyon beş yıldır yüzde 2 hedefinin üzerinde, işsizlik Temmuz'da yüzde 4,1'e indi. Yatırımcılar faiz artırımı beklentisini en erken Aralık ayına taşıdı.
| Politika faizi | %3,50-3,75 | ABD |
| Oylama | 9-3 | ABD, Temmuz 2026 |
| Enflasyon hedefi | %2 | ABD |
| Hedefin aşıldığı süre | 5 yıl | ABD |
| İşsizlik oranı | %4,1 | ABD, Temmuz 2026 |
| Aynı yönde üçlü muhalefet | 2016 | ABD, önceki örnek |
ABD'nin yeni borç gerçekliği
Babchuk, Hubbard ve Rawlings ABD kamu borcunun gayrisafi yurt içi hasılanın yüzde 100'ünü aşmasının ardından borç yörüngesini üç sürükleyiciye ayırıyor. Bunlar emeklilik programlarına dayalı harcama artışı, yükselen net faiz yükü ve yatay seyreden vergi gelirleri. Çerçeve efektif borçlanma maliyeti ile nominal büyüme arasındaki farka dayanıyor. 2036'ya kadar beş senaryo çalıştırılıyor ve borç oranını sabitlemek için gereken birincil açık uyarlaması hesaplanıyor. Japonya'nın yen cinsinden iç borcu ve Arjantin'in yabancı para cinsinden temerrüdü karşılaştırma noktası olarak kullanılıyor.
| Kamuya açık borç | 31,9 trilyon dolar | ABD, 21 Haziran 2026 |
| Toplam federal borç | 39,7 trilyon dolar | ABD, 29 Temmuz 2026 |
| Borç/GSYH | 2001'de %32, 2020'de %98 | ABD |
| Öngörülen borç/GSYH | %120 | ABD, 2036 |
| Federal harcama/GSYH | %23,3 | ABD, 2026 |
| Federal gelir/GSYH | %17,5 | ABD, 2026 |
| Yıllıklandırılmış faiz maliyeti | 1,21 trilyon dolar | ABD, 2024-2026 |
| Savunma harcaması | 1,17 trilyon dolar | ABD, aynı dönem |
| Efektif faiz maliyeti | 2021'de %1,5, 2026'da %3 üzeri | ABD |
| Nominal büyüme | %5,7 | ABD, 2026 |
| Sabitleme için gereken uyarlama | 3 puan | ABD, birincil açık |
| Japonya kamu borcu/GSYH | %200 üzeri | Japonya |
İthalat fiyatları hızlanıyor
Chinn, ABD Çalışma İstatistikleri Bürosu ithalat fiyat endekslerini kullanarak petrol dışı ithalat fiyatlarındaki artışın bilgisayar, çevre birimleri ve yarı iletkenlerle sınırlı olmadığını gösteriyor. Petrol hariç tüm mallar, otomotiv hariç sermaye malları, otomotiv hariç tüketim malları ve nihai kullanım yarı iletken serileri 2025M01 tabanlı logaritmik ölçekte karşılaştırılıyor. Doların değer kazanmasına karşın fiyat artışının sürmesi, ABD için olağan sayılan 0,30-0,35 aralığındaki döviz kuru geçişkenliği katsayısıyla uyuşmuyor. Chinn kopukluğu ihracatçı ülkelerdeki üretim maliyeti değişimine ya da ABD'deki dışsal talep kaymasına bağlıyor.
| Enerji hariç ithalat fiyatları | %4,5 | ABD, yıllık |
| Döviz kuru geçişkenliği | 0,30-0,35 | ABD |
| Geniş dolar değerlenmesi | %5,2 | ABD, üç ayın yıllıklandırılmış hali |
| Beklenen ithalat fiyat artışı | %0,5 altı | ABD, yıllıklandırılmış |
| Gözlenen artış | %2,6 | ABD, yıllıklandırılmış |
Benzin fiyatlarının düşmemesinin görünmeyen nedeni
York, ABD'de akaryakıt fiyatlarının ham petrolle birlikte gerilememesini rafineri kapasitesi darboğazına bağlıyor. Ham petrol Nisan zirvesinden Temmuz sonuna yaklaşık yüzde 25 düşerken benzin yalnız yüzde 9 geriledi. Ulusal ortalamada benzin galon başına 4,07 dolar, dizel 5,47 dolar. Ukrayna'nın insansız hava aracı saldırılarının Rusya arzını geçen yıla göre yüzde 28'e varan oranda azaltabileceği, küresel rafineri kapasitesinin yaklaşık yüzde 9'unun devre dışı kaldığı aktarılıyor. Çin ham petrol ithalatını sekiz yılın en düşük düzeyine indirirken benzin, dizel ve jet yakıtı ihracatını kısıtlıyor. Ölçüt olarak 3-2-1 rafineri makası kullanılıyor.
| Ham petrol düşüşü | %25 | ABD, Nisan zirvesinden Temmuz sonuna |
| Benzin fiyatı düşüşü | %9 | ABD |
| Benzin fiyatı | 4,07 dolar/galon | ABD |
| Dizel fiyatı | 5,47 dolar/galon | ABD |
| Rusya arz kaybı öngörüsü | %28'e varan | Rusya |
| Devre dışı rafineri kapasitesi | %9 | küresel |
| Toptan benzin fiyatı | %59 | ABD, yıllık |
| Toptan dizel fiyatı | %69 | ABD, yıllık |
| Jet yakıtı fiyat beklentisi | %70 | küresel, 2026 |
İran savaşı yeni fiyat baskıları yaratırken Birleşik Krallık'ta enflasyon sıçradı
Forbes, Birleşik Krallık'ta tüketici fiyatlarının Temmuz'da yıllık yüzde 2,9 arttığını aktarıyor. Haziran'daki artış yüzde 2,6 idi. Ulusal İstatistik Ofisi verisine göre bu, savaşın başlamasıyla fiyatların sıçradığı Mart ayından bu yana görülen en yüksek yıllık oran. Artışı esas olarak hane halkı enerji faturaları sürüklüyor. Enerji maliyetlerinin önümüzdeki aylarda fiyat artış hızını Birleşik Krallık merkez bankasının hedefinin daha da üzerine taşıyabileceği belirtiliyor.
| Tüketici fiyat artışı | %2,9 | Birleşik Krallık, Temmuz 2026, yıllık |
| Önceki ay | %2,6 | Birleşik Krallık, Haziran 2026 |
| Enflasyon hedefi | %2 | Birleşik Krallık |
Mesele enflasyon
Donovan, Körfez'deki gerilim sürerken ham petrol vadelilerinin varil başına 90 doların üzerinde kalmasının enflasyon endişelerini canlandırdığını yazıyor. Tüketicilerin yüksek petrol fiyatına harcama kalıplarını değiştirerek verdiği tepkinin enflasyon hesaplarına tam yansımadığını, dolayısıyla reel gelirlerdeki hasarın veriden bir miktar düşük olduğunu savunuyor. Birleşik Krallık'ta Temmuz enflasyonunun beklentiyle uyumlu geldiğini, elektrik fiyatlamasının kendine özgü yapısının savaşın gecikmeli maliyetini yansıtan bir artış ürettiğini, üretici girdi fiyatlarının ise beklenenin altında kaldığını aktarıyor.
| Ham petrol vadeli fiyatı | 90 dolar üzeri | küresel, varil başına |
| Kanada mallarına açıklanan gümrük vergisi | %50 | ABD, yürürlükten iki saat önce geri çekildi |
Düşük enflasyon Japonya'da para politikasının daha da sıkılaşmasını önlemeye yetmeyebilir
Wolf, Japonya'da manşet enflasyonun Haziran'da yıllık yüzde 1,7'ye indiğini, çekirdek ölçütlerin yüzde 1,6 ve altında kaldığını aktarıyor. Buna karşın Japonya merkez bankası aynı ay politika faizini yüzde 0,75'ten yüzde 1,0'e çıkardı. Üretici fiyatları yıllık yüzde 7,0, yen bazlı ithalat fiyatları yüzde 29,7 arttı; yen yıl içinde yüzde 11 değer kaybetti. İşsizlik yüzde 2,5, nominal ücret artışı dört aydır yüzde 3'ün üzerinde. 10 yıllık tahvil getirisi 9 Temmuz'da yüzde 2,88'e çıkarak 1996'dan bu yana en yüksek seviyeyi gördü.
| Manşet enflasyon | %1,7 | Japonya, Haziran 2026, yıllık |
| Çekirdek enflasyon | %1,6 ve altı | Japonya |
| Politika faizi | %0,75'ten %1,0'e | Japonya, Haziran 2026 |
| Üretici fiyatları | %7,0 | Japonya, yıllık |
| Yen bazlı ithalat fiyatları | %29,7 | Japonya, yıllık |
| Yen değer kaybı | %11 | Japonya, yıllık |
| Tankan iş güveni endeksi | 18 | Japonya, 2. çeyrek, 1991'den bu yana en yüksek |
| İşsizlik oranı | %2,5 | Japonya, Haziran 2026 |
| 10 yıllık tahvil getirisi | %2,88 | Japonya, 9 Temmuz 2026 |
| Kamu borcu/GSYH | %200 üzeri | Japonya |
| Entegre devre ihracatı | %74,0 | Japonya, Haziran, yıllık |
Faizler yükselince kâğıt para talebi düşüyor
Slok, ABD'de Fed politika faizi 2021'de sıfıra yakın seviyeden 2024'te yüzde 5'in üzerine çıkarken hükümetin her yıl bastırdığı yeni banknot siparişinin yaklaşık 7,6 milyar adetten 4,4 milyar adede indiğini gösteriyor. Düşüşün nedeni olarak, faiz yükseldikçe nakit tutmanın vazgeçilen faiz geliri anlamına gelmesi, yani fiziksel paranın alternatif maliyetinin artması gösteriliyor. Veri Federal Reserve kayıtlarından alınmış.
| Politika faizi | %0-0,25 | ABD, 2021 |
| Politika faizi | %5 üzeri | ABD, 2024 |
| Yıllık banknot basım siparişi | 7,6 milyar adet | ABD, önce |
| Yıllık banknot basım siparişi | 4,4 milyar adet | ABD, sonra |
Yapay zekâ borsadaki tuhaflığı nasıl açıklıyor
Phillips, ABD'de endeks oynaklığı bastırılmış kalırken tek hisse oynaklığının sıçramasını, ortalama tek hisse oynaklığı ile endeks oynaklığı arasındaki makas üzerinden ölçüyor. Hisselerin yapay zekâ kazananı ya da kaybedeni olarak yeniden fiyatlanması birbirini götüren idiyosinkratik hareketler üretiyor ve bunlar endeks düzeyinde sönümleniyor. Bank of America'dan Bowler deseni 1990'ların teknoloji balonuyla karşılaştırıyor. Yazı ayrıca Çin modellerinden gelen rekabet endişesiyle yapay zekâ altyapı hisselerindeki satışı ve serbest fonların dağılım işlemlerini kapatmasını aktarıyor.
| Tek hisse oynaklığı | 50 üzeri | ABD, Temmuz 2026 |
| On yıllık ortalama | 32 | ABD |
| Oynaklık makası | 9,44 | ABD, Temmuz 2016 |
| Oynaklık makası | 22,12 | ABD, Ağustos 2026 |
Bellek savaşları
Şirket bilanço görüşmelerinden derlenen yönetici sözlerini makro koşullar ile yarı iletken bellek darlığı çevresinde düzenleyen bir sayı. ABD'de işgücü piyasası ve şirket kârları güçlü, tüketici ise ayrışmış olarak tarif ediliyor; konut piyasası 2008'den bu yana en zor dönem olarak anılıyor. Sayının ağırlığı yapay zekâ kapasitesinde. Veri merkezi müşterilerine yapılan DRAM tahsisi talep edilen hacmin yarısının altında kalıyor, Ocak'tan bu yana hesaplama maliyeti yaklaşık üç katına çıkmış durumda ve harcama eğitimden çıkarıma kayıyor. Tüketici elektroniğine yansıyan maliyet artışı da ele alınıyor.
| DRAM tahsisi | talep edilenin %50 altı | küresel |
| Bellek darlığının süresi | 2027 sonuna kadar | küresel |
| Hesaplama maliyeti artışı | yaklaşık 3 kat | küresel, Ocak 2026'dan bu yana |
| 2027 sunucu geliri | 2025 pazarından %20 büyük | küresel |
| Sunucu adedi tahmini revizyonu | 15 milyondan 20 milyona | küresel |
| Kişisel bilgisayar pazarı | %15 daralma | küresel, mali yılın ikinci yarısı |
| Akıllı telefon sevkiyatı | %20 düşüş | küresel |
| Veri merkezi kapasitesi | 600 megavat üzeri | küresel, 2027 sonuna kadar |
| Gigavat başına yatırım | 50-60 milyar dolar | ABD |
| İmalat satın alma yöneticileri endeksi | yaklaşık 55 | ABD |
ABD, Kanada ticaret anlaşmasında metal ve otomobil vergilerini indirmeye bakıyor
Bade ve Coletta, ABD'nin Kanada ile üzerinde çalışılan ticaret çerçevesi kapsamında çelik, alüminyum ve otomobil gümrük vergilerini indirmeye hazırlandığını aktarıyor. Müzakereleri bilen kişilere göre Kanada menşeli çelik ve alüminyumdaki oran yüzde 50'den yüzde 25'e, otomobillerdeki üst düzey oran yüzde 25'ten yüzde 15'e çekilebilir. Anlaşma kesinleşmiş değil ve kaynaklar resmî duyuru öncesinde şartların değişebileceğini söylüyor.
| Çelik ve alüminyum vergisi | %50'den %25'e | ABD, Kanada menşeli |
| Otomobil vergisi | %25'ten %15'e | ABD, Kanada menşeli |
İnsansı robot üreticisi Unitree'nin hisseleri Çin borsasındaki ilk gününde yüzde 600 yükseldi
Almeida, Çin'de Yushu Technology adıyla kayıtlı Unitree'nin borsaya girişinde hisselerin yüzde 600'den fazla yükseldiğini aktarıyor. Hisse 150,8 yuanlık halka arz fiyatından 1.100 yuana kadar çıktı, ardından kazanç yaklaşık yüzde 500'e geriledi. Bireysel yatırımcılara ayrılan dilim binlerce kat fazla talep gördü. Şirket geçen yıl 5.500'den fazla insansı robot sevk etti. Kurucu Wang Xingxing şirketin yaklaşık beşte birine sahip. ABD Federal İletişim Komisyonu geçen ay yabancı yapımı insansı ve dört ayaklı robotların yeni modellerinin ithalatını yasaklamıştı.
| İlk gün yükselişi | %600 üzeri | Çin |
| Gün içi en yüksek fiyat | 1.100 yuan | Çin |
| Halka arz fiyatı | 150,8 yuan | Çin |
| İnsansı robot sevkiyatı | 5.500 üzeri | Çin, 2025 |
| Kurucunun payı | yaklaşık %20 | Çin |
| Kurucunun kâğıt üzerindeki serveti | 12 milyar dolar üzeri | Çin |
| Küresel insansı robot satışları | yaklaşık 2 milyar dolar | küresel, 2025 |
İngiltere'de bir kuşak çalışanın üzerinde mezuniyet vergisi duruyor
Amann, İngiltere'de mezunların öğrenci borcunun OECD verisine göre gelişmiş ülkeler arasında en yüksek düzeylerden biri olduğunu aktarıyor. Geri ödemeye başlandığı anda ortalama bakiye 70.000 doların üzerinde. İngiltere'de öğrencilerin yüzde 95'inden fazlası kredi alıyor, ABD'de mezunların yarısından biraz fazlasının öğrenci borcu var. Borcun gelirden kesilen bir vergi gibi işlediği ve genç profesyonellerin harcama kapasitesini daralttığı belirtiliyor.
| Ortalama öğrenci borcu | 70.000 dolar üzeri | İngiltere, geri ödeme başlangıcı |
| Kredi alan öğrenci oranı | %95 üzeri | İngiltere |
| Öğrenci borcu olan mezun oranı | %50 üzeri | ABD |
Kişisel iflas başvuruları 2026'da hızla artıyor
Zagorsky, ABD Federal Mahkemeler İdaresi'nin dava yükü istatistiklerini kullanarak kişisel iflas başvurularındaki artışı inceliyor. 2025'te 500.000'den fazla kişi başvurdu, bu 2022'ye göre yaklaşık yüzde 50 fazla. Haziran 2026'da yıllık bazda yüzde 12 sıçrama var. Başvurular 2010'daki 1,5 milyondan 2022'de 368.000'e inmişti; düşüşü 2005 tarihli BAPCPA yasası başlatmıştı. 2024'te başvuranların yaklaşık 75 milyar dolar varlığı ve 86 milyar dolar borcu vardı. Zagorsky ile Lupica'nın yirmi yıla yayılan izleme çalışması, iflas edenlerin akranlarını yakalamasının 15 ila 25 yıl sürdüğünü buluyor.
| Kişisel iflas başvurusu | 500.000 üzeri | ABD, 2025 |
| 2022'ye göre artış | %50 | ABD |
| Yıllık artış | %12 | ABD, Haziran 2026 |
| Dip seviye | yaklaşık 368.000 | ABD, 2022 |
| Zirve | yaklaşık 1,5 milyon | ABD, 2010 |
| Başvuranların varlığı | yaklaşık 75 milyar dolar | ABD, 2024 |
| Başvuranların borcu | yaklaşık 86 milyar dolar | ABD, 2024 |
| Bölüm 7 kullanım oranı | yaklaşık 2/3 | ABD |
| Mali toparlanma süresi | 15-25 yıl | ABD |
Servet vergisi 2.0
Cochrane, ABD'de milyarderlere kalıcı yüzde 5 ulusal servet vergisi öngören tasarıyı inceliyor. Yüzde 10 getiri varsayımıyla yüzde 5 servet vergisinin faiz, temettü ve sermaye kazancı üzerinden alınan yüzde 50'lik vergiye denk düştüğünü, kurumlar vergisi, emlak vergisi ve yıllık yüzde 3 enflasyonla birlikte toplam yükün getirinin tamamını aşabileceğini hesaplıyor. Veraset vergisini emsal alıyor: yüzde 40'lık orana ve 11 milyon dolarlık eşiğe karşın Kongre Bütçe Ofisi'ne göre yıllık hasılat 18 milyar dolar, yani gayrisafi yurt içi hasılanın binde biri. Saez ile Zucman'ın analizinin teşvik etkilerini içermediğini belirtiyor.
| Önerilen servet vergisi | %5 | ABD, milyarderler |
| Varsayılan getiri | %10 | ABD |
| Eşdeğer sermaye geliri vergisi | %50 | ABD |
| Veraset vergisi oranı | %40 | ABD |
| Veraset vergisi eşiği | 11 milyon dolar | ABD |
| Veraset vergisi hasılatı | 18 milyar dolar | ABD, yıllık |
| Hasılatın GSYH içindeki payı | %0,1 | ABD |
| Forbes 400 servetinden yıllık tahsilat | %0,03-0,04 | ABD |
Ülke çapında tepki büyürken bir ilçe veri merkezlerinden nasıl kazandı
Kang ve Gutman, Virginia'daki Loudoun ilçesinin veri merkezi ekipmanından aldığı vergiyle gelecek yıl yaklaşık 1,3 milyar dolar toplayacağını aktarıyor. Bu tutar ilçenin vergi gelirinin yüzde 40'ına karşılık geliyor ve on yılda konut emlak vergilerinin yaklaşık yüzde 30 düşürülmesini sağladı. İlçede 250'den fazla veri merkezi deposu var, en az 24 tanesi daha sırada. Vergi geliri geçen yıl 1,1 milyar dolara ulaştı; on yıl önce 150 milyon dolardı. Sakinlerin tepkisi üzerine ilçe kurulu veri merkezlerini ofis binası sayan imar kuralını geçen yıl kaldırdı.
| Veri merkezi ekipman vergisi | yaklaşık 1,3 milyar dolar | ABD, Loudoun ilçesi, 2027 |
| Vergi gelirindeki pay | %40 | ABD, Loudoun ilçesi |
| Konut emlak vergisi indirimi | yaklaşık %30 | ABD, son on yıl |
| Vergi geliri | 1,1 milyar dolar | ABD, 2025 |
| On yıl önceki gelir | 150 milyon dolar | ABD |
| Veri merkezi deposu | 250 üzeri | ABD, Loudoun ilçesi |
| Sıradaki depo | en az 24 | ABD |
| İlçe bütçesi | 5,4 milyar dolar | ABD, 2026 |
| Toplam veri merkezi alanı | 53 milyon fit kare | ABD |
| Yarattığı istihdam | yaklaşık 15.000 | ABD |
Yeni öngörü doğru çıkarsa hiperölçekleyiciler doğal gaza yönelmelerine pişman olabilir
De Chant, enerji araştırma şirketi Noreva'nın ABD'de bölgesel doğal gaz fiyatlarının üçe katlanabileceği öngörüsünü aktarıyor. Veri merkezi talebi arz büyümesindeki yavaşlama ve artan sıvılaştırılmış doğal gaz ihracatıyla çakışıyor. Büyük santrallerde elektrik maliyetinin yaklaşık yarısı yakıt olduğu için gaz fiyatındaki hareket sayaç arkası veri merkezlerinin işletme maliyetine büyük ölçüde yansıyor. Meta, Microsoft, Google ve Amazon'un son gaz santrali taahhütleri sıralanıyor.
| Mevcut doğal gaz aralığı | 2-4,50 dolar | ABD, milyon BTU |
| Henry Hub fiyatı | yaklaşık 3 dolar | ABD, Louisiana, milyon BTU |
| Noreva öngörüsü | 10 dolar üzeri | ABD, bazı merkezlerde |
| Yakıtın elektrik maliyetindeki payı | yaklaşık %50 | ABD |
| Meta gaz santrali | 7,5 gigavat | ABD, Louisiana |
| Amazon gaz santrali | 7,6 gigavat | ABD, Teksas |
| Veri merkezi faturası kaygısı | %80 | ABD, tüketici anketi |
Permian'daki bağımsız petrol şirketinin genel müdürü küresel altüst oluş çağında iyimser
Diamondback Energy genel müdürü Van't Hof ile yapılan söyleşi Permian Havzası'nda üretim, verimlilik, işgücü ve elektrik kısıtlarını ele alıyor. Havza ABD ham petrol üretiminin yaklaşık yarısını, doğal gaz üretiminin yüzde 20'sini karşılıyor. Şirketin üretimi 2012 halka arzındaki günlük 3.000 varil eşdeğerinden günlük 900.000 varil eşdeğerinin üzerine çıkmış. İki mil derinliğinde ve iki mil yatay uzunlukta bir kuyu bugün beş günden kısa sürede açılıyor; ilk yatay kuyularda bu süre 35 ila 40 gündü. Şebeke bağlantı kuyruğunda ortalama bekleme 950 gün. Van't Hof yerin altındaki petrolün yaklaşık yüzde 10'unun çıkarılabildiğini söylüyor.
| Havzanın ham petrol payı | yaklaşık %50 | ABD |
| Havzanın doğal gaz payı | yaklaşık %20 | ABD |
| Üretim, 2012 | günde 3.000 varil eşdeğeri | ABD, Permian |
| Üretim, bugün | günde 900.000 varil eşdeğeri üzeri | ABD, Permian |
| Varil başına üretim maliyeti | 10-15 dolar | ABD |
| Sondaj süresi | 5 günden az | ABD, 2 mil derin ve 2 mil yatay kuyu |
| İlk yatay kuyularda süre | 35-40 gün | ABD |
| Günlük kum kullanımı | yaklaşık 5.000 ton | ABD |
| Şebeke bağlantı bekleme süresi | 950 gün | ABD, ortalama |
| Geri kazanım oranı | yaklaşık %10 | ABD, Permian |
İşlere, şirketlere ve mekâna göre uzaktan çalışma
Hansen, Lambert, Bloom, Davis, Muvdi, Sadun ve Taska uzaktan çalışmayı ölçmek için bir büyük dil modelini ince ayarlıyor. Model 30.000 insan sınıflandırmasıyla eğitilip değerlendiriliyor ve beş İngilizce konuşan ülkedeki yaklaşık 600 milyon iş ilanına uygulanıyor. Sınıflandırma doğruluğu yüzde 98; sözlük tabanlı yaklaşımların üzerinde, maliyeti ise sınır modellerinin çok altında. 2019 ile 2026 arasında yeni çalışanlara haftada en az bir gün uzaktan çalışma öneren ilan payı ABD'de üç kattan fazla, diğer dört ülkede beş kat ya da daha fazla artıyor. Artış şehirler, sektörler, meslekler ve şirketler arasında düzensiz dağılıyor.
| Tebliğ numarası | 2629 | ABD, Dallas Fed |
| İş ilanı örneklemi | yaklaşık 600 milyon | ABD, Avustralya, Kanada, Yeni Zelanda ve Birleşik Krallık |
| İnsan sınıflandırması | 30.000 | beş ülke |
| Model doğruluğu | %98 | beş ülke birleşik |
| Dönem | 2019-2026 | beş ülke |
| İlan payı artışı | 3 kattan fazla | ABD |
| İlan payı artışı | 5 kat ya da daha fazla | Avustralya, Kanada, Yeni Zelanda ve Birleşik Krallık |
| Uzaktan çalışma tanımı | haftada en az 1 gün | beş ülke |
Borsaya katılımın genişlemesi faizin ekonomiyi etkileme biçimini değiştirdi mi
Morelli hanehalklarının finansal piyasalara erişimde ayrıştığı bir model kuruyor. Katılımcılar hem tahvil hem hisse tutuyor ve hisse pozisyonlarını borçla finanse ediyor, katılımcı olmayanlar yalnız tahvil tutuyor. Model hisse fiyatlarının ve yatırım harcamasının beklenmedik faiz değişimlerine tepkisine kalibre ediliyor. Katılım yükseldikçe kişi başına hisse pozisyonu ve kaldıraç azalıyor, refah etkisi ve finansman baskısı zayıflıyor. Ampirik kısımda ABD Tüketici Harcamaları Anketi'nin hanehalkı düzeyindeki dayanıksız tüketim verisiyle 15 yıllık kayan pencerelerde tahmin yapılıyor; sanayi üretimi için 20 yıllık pencerelerde yerel projeksiyonlar kullanılıyor.
| Hanehalkı hisse sahipliği | %30 altı | ABD, 1980'lerin ortası |
| Hanehalkı hisse sahipliği | %50 üzeri | ABD, 2000'lerin başı |
| Model karşılaştırması | %25'e karşı %55 katılım | ABD |
| Çıktı tepkisi farkı | %20 daha küçük | ABD, yüksek katılım ekonomisi |
| Hanehalkı veri seti dönemi | 1990-2007 | ABD |
| Kayan pencere | 15 yıl | ABD, tüketim tahmini |
| Kayan pencere | 20 yıl | ABD, sanayi üretimi |
Modern optimizasyon ve AlphaEvolve ile matris çarpımı üssünün iyileştirilmesi
Dupont, Eisenberger, Kozlovskii, Mehrabian, Ruiz, See, Zhou, Alman, Vassilevska Williams ve Balog matris çarpımı üssü için üst sınırı düşürüyor. Lazer yönteminin birleşim kaybı çözümlemesindeki optimizasyon problemi yeniden formüle ediliyor, makine öğrenmesindeki gelişmelere dayanan yeni bir algoritma kuruluyor ve sonuç AlphaEvolve ile iyileştiriliyor. Yeni sınır 2,371177, önceki en iyi sınır 2,371339 idi. Yazar kümesi Google DeepMind ekibiyle kuramsal bilgisayar bilimi araştırmacılarını birleştiriyor.
| Yeni üst sınır | 2,371177 | matris çarpımı üssü |
| Önceki en iyi sınır | 2,371339 | matris çarpımı üssü |
| İyileşme | yaklaşık 0,000162 | fark |
| arXiv numarası | 2608.16884 | 17 Ağustos 2026 |
| Yazar sayısı | 10 | tebliğ |
Berkeley profesörü, öğrencilerin matematik becerisi üzerine yazdığı yazıyı yapay zekâyla düzenlediğini kabul etti
Sullivan, Berkeley matematik profesörü Stankova'nın San Francisco Standard'da yayımlanan 2.000 kelimelik yazısında ABD'de öğrencilerin matematik hazırlığının beş ila sekiz yıl geride olduğunu ve sınavsız kabulün sorumlu olduğunu savunduğunu aktarıyor. Öğrenci gazetesi Daily Californian metni Pangram adlı saptama yazılımından geçirdi ve yazılım metnin yüzde 33'ünü yapay zekâ üretimi ya da yapay zekâ destekli olarak işaretledi. Stankova düzenleme yardımı aldığını, yazının birkaç yüz kişi saatlik çalışmanın ürünü olduğunu ve bunun yaklaşık 80 saatinin kendisine ait olduğunu söylüyor. Üniversite senatosu inceleme başlatıyor.
| Yazı uzunluğu | 2.000 kelime | ABD |
| İddia edilen geri kalma | 5-8 yıl | ABD, öğrenci hazırlığı |
| Saptanan yapay zekâ payı | %33 | ABD |
| Yazarın kendi emeği | yaklaşık 80 saat | ABD |
| Haziran mektubunu imzalayan öğretim üyesi | 3.000 üzeri | ABD |
| Sınav şartının kaldırılması | 2020 | ABD, California Üniversitesi |
Jason Arday skandalının asıl anlamı
Jackson, Birleşik Krallık'ta Cambridge sosyoloji profesörü Arday'ın intihal ve özgeçmiş uydurma iddialarıyla çöküşünü ve ölümünü ele alıyor. Arday üç yaşında otizm tanısı aldı, on bir yaşına kadar konuşmadı, on sekiz yaşına kadar okuyup yazamadı; 2015'te doktorasını tamamladı, 2023'te otuz yedi yaşında Cambridge'in en genç Siyah profesörü oldu. Cofnas'ın Temmuz sonundaki yazısı intihal iddialarını yaydı; Birkbeck ise Arday'ın yüksek lisans kaydını bulamadığını bildirdi. Cambridge 5 Ağustos'ta soruşturma açtı, Arday aynı gün istifa etti ve kırk bir yaşında ölü bulundu. Jackson vakayı Gay'in ve beyaz akademisyenlerin vakalarının aldığı ilgiyle karşılaştırıyor.
| Otizm tanı yaşı | 3 | Birleşik Krallık |
| Okuma yazma öğrenme yaşı | 18 | Birleşik Krallık |
| Doktora yılı | 2015 | Birleşik Krallık |
| Profesörlük | 2023, 37 yaşında | Birleşik Krallık |
| Soruşturma ile istifa | 5 Ağustos 2026 | Birleşik Krallık |
| Ölüm yaşı | 41 | Birleşik Krallık |
Çalışmaya göre X'in algoritması öfke yemiyle besleniyor ve Demokratları daha çok etkiliyor
Gault, PNAS'ta yayımlanan bir çalışmayı aktarıyor. Araştırmacılar katılımcılara tarayıcı eklentisi kurdurarak akışları topladı; katılımcılar Schwartz'ın Temel Değerler Kuramı'na dayanan 19 noktalı bir değer envanterini doldurdu ve siyasi yönelimlerini kendileri bildirdi. Örneklem Eylül ve Ekim 2024'te X kullanan 715 ABD'liden oluşuyor ve etnik köken, cinsiyet ve parti kimliğine göre kotalanmış. Bulgu, akış algoritmasının öfke uyandıran içeriği öne aldığı ve etkinin Demokrat kullanıcılarda daha güçlü olduğu yönünde. Yanıtlama etkileşimin yüzde 6,8'ini oluşturuyor.
| Örneklem | 715 kişi | ABD, kota eşlemeli |
| Veri toplama dönemi | Eylül-Ekim 2024 | ABD |
| Değer envanteri | 19 nokta | Schwartz Temel Değerler Kuramı |
| Yanıtlamanın etkileşimdeki payı | %6,8 | ABD |
| Arkadaş gönderisi için yanıt çarpanı | 15 kat | ABD |
Yapay zekâ saptayıcılarının yazıyı iyileştirmesi bekleniyordu, tersini yapıyor olabilir
Kirshner yayın kurulunun kullandığı Pangram saptayıcısı altında yazmanın kendi düzyazısını nasıl değiştirdiğini anlatıyor. Dokuz ay içinde uzun tire sıklığı yaklaşık yarıya indi ve karşıtlık kuran yapılar arttı. Kirshner kısmen yapay zekâ destekli olarak işaretlenen bölümleri, araç tümüyle insan skoru verene kadar yeniden yazdı. Aracın beyan ettiği yanlış pozitif oranını kendi denemeleriyle karşılaştırıyor. Kirshner saptamanın asıl etkisinin teknik değil davranışsal olduğunu, yazarların kendini düzenleme biçimini değiştirdiğini savunuyor.
| Beyan edilen yanlış pozitif oranı | 10.000'de 1 | Pangram |
| Uzun tire kullanımındaki değişim | yaklaşık %50 düşüş | yazarın dokuz aylık metinleri |
| Yapay zekâ destekli işaretlenen bölüm | %5-9 | tek pasaj |
Kimi K3'ün 1 milyon jetonluk bağlam penceresine karşı getirmeli üretim: maliyet, gecikme ve yanıt kalitesi
Schürch kendi 32 dosyalık makale külliyatını iki yolla sorguluyor. Birinci yol beş parça getiren bir getirmeli üretim hattı, ikincisi tüm külliyatı isteme dolduran uzun bağlam yolu. Aynı sistem yönergesi, aynı model ve aynı 12 soru kullanılıyor, yanıtlar karıştırılıp körlemesine puanlanıyor. Getirmeli üretim tarafında all-MiniLM-L6-v2 gömme modeliyle 900 karakterlik parçalar kuruluyor. Doğruluk, eksiksizlik ve dayanaklılık 0 ile 2 arasında puanlanıyor; gecikme, maliyet, düşünme jetonu ve önek önbelleği isabet oranı ayrıca ölçülüyor. Kod GitHub'da paylaşılmış.
| Bağlam penceresi | 1.000.000 jeton | Kimi K3 |
| Külliyat | 33 makale, 127.068 jeton | yazarın kendi arşivi |
| Faturalanan girdi | 127.346 jeton | istek başına |
| Parçalama | 788 parça, 900 karakter | getirmeli üretim hattı |
| Soru sayısı | 12 | üç zorluk grubu |
| Toplam koşu maliyeti | 3,82 dolara karşı 0,23 dolar | uzun bağlam ile getirmeli üretim |
| Maliyet farkı | 16 kat | uzun bağlam lehine artış |
| 12.000 soruya ölçekleme | 3.800 dolara karşı 230 dolar | kestirim |
| Uzun bağlam puanı | 12/12 | tam puan |
| Getirmeli üretim eksiksizlik puanı | 0,83 | 2 üzerinden |
| Ortalama gecikme | 111 saniye | uzun bağlam |
| Önek önbelleği isabeti | 8 çağrının 3'ü | yaklaşık %33 |
| Günlük jeton kotası | 1.500.000 jeton | Moonshot giriş kademesi |
Claude protein tasarımını ve analitik kimyayı nasıl hızlandırıyor
Tek bir insan komutuyla sıfırdan protein bağlayıcıların tasarlandığı bir kampanya aktarılıyor. 15 hedeften 14'ünde bağlayıcı elde edildi, 1.320 tasarımın 354'ü bağlayıcı olarak doğrulandı. Çok hedefli kipte isabet oranı Mythos Preview için yüzde 26,7, Opus 4.8 için yüzde 22,6; tek hedefli kipte Mythos Preview yüzde 35,1'e çıkıyor. Sayfa sektörde tipik oranı yüzde 10 ila 15 olarak veriyor. En az dört hedefte yayımlanmış en iyi afinite eşitlenmiş ya da aşılmış. Doğrulamayı Adaptyv Bio ile Twist Bioscience yapmış. Analitik kimya bölümünde nükleer manyetik rezonans çözümlemesi 23 dakikada tamamlanıyor.
| Test edilen hedef | 15 | kampanya |
| Bağlayıcı elde edilen hedef | 14 | kampanya |
| Toplam tasarım | 1.320 | kampanya |
| Doğrulanmış bağlayıcı | 354 | kampanya |
| İsabet oranı, çok hedefli | %26,7 | Mythos Preview |
| İsabet oranı, çok hedefli | %22,6 | Opus 4.8 |
| İsabet oranı, tek hedefli | %35,1 | Mythos Preview |
| Sektörde tipik oran | %10-15 | karşılaştırma |
| Nükleer manyetik rezonans çözümlemesi | 23 dakika | laboratuvar |
| Saflık ölçümü | %96,4 | laboratuvar ölçümü %96,33 |
Yapay zekâ güvenliği çekişmesinde ilk gözünü kırpan OpenAI oldu
Mills ile Fried, OpenAI'nin Astra modelinde hizalanma bozukluğu belirtileri görülmesi üzerine bir kısım model geliştirme çalışmasını durdurduğunu aktarıyor. Modelin hazırlık çerçevesindeki kritik eşiğe ulaşmış olma ihtimali dışlanamıyor. Altman, model yetkinlikleri güvenlik ve hizalama çalışmalarının hızını aşarsa önlem alacaklarını söylediklerini hatırlatıyor ve yayımlanmamış modellerin çeşitli derecelerde hizalanma bozukluğu gösterdiğini belirtiyor. Haber, hazırlık çerçevesi belgesinin büyük bölümünün 2023'ten kaldığını ve etik başkanının bir yılın ardından ayrıldığını aktarıyor.
| Astra geliştirmesinin durdurulması | 19 Ağustos 2026 | ABD, OpenAI |
| Hazırlık çerçevesi belgesinin kaynak yılı | 2023 | ABD |
| Etik başkanının görev süresi | 1 yıl | ABD |
| Karşılaştırma raporu | 186 sayfa | ABD, Anthropic güvenlik raporu |
Geliştiriciler Claude'un görünmez filigranlarını aşan yollar bulduklarını söylüyor
Ward, Anthropic'in Avrupa Birliği Yapay Zekâ Yasası'na uyum için Claude çıktılarına makine tarafından okunabilen görünmez filigran gömdüğünü duyurmasının ardından yayımlanan kaldırma araçlarını aktarıyor. Kullanılan teknik, sözcük ve ifade seçiminde örüntü bırakan SynthID. Meyer'in yöntemi filigran koymayan başka bir dil modeliyle çoklu yeniden yazım üretip eşanlamlıları değiştiriyor. Başka yöntemler görünmez karakterleri silmeyi, cümleleri yeniden sıralamayı ve metni başka bir dile çevirip geri döndürmeyi içeriyor. Anthropic, filigranın metnin anlamını ve kalitesini değiştirmediğini söylüyor.
| Kodun yayımlanma süresi | duyurudan 4 saat sonra | Meyer'in aracı |
| Yer imi sayısı | 20.000 üzeri | X |
| Katkıcı sayısı | 100 üzeri | depo |
| Yasa cezası | yıllık cironun %3'üne kadar | Avrupa Birliği |
| Şeffaflık kurallarını imzalayan kuruluş | 190 | Avrupa Birliği |
| Filigran son tarihi | Aralık 2026 | mevcut modeller |
Makinenin damgası
Brickner-Wood, Anthropic'in Claude ile üretilen metne görünmez filigran eklemesini ve gelen tepkileri ele alıyor. Filigran, istatistiksel örüntü tanıyan saptayıcılardan farklı olarak metnin içine sözcük düzeyinde gömülüyor; gerekçe olarak Avrupa Birliği Yapay Zekâ Yasası'nın kaynak belirtme yükümlülüğü gösteriliyor. Google Gemini SynthID kullanıyor, OpenAI şimdilik yalnız görüntü ve sese uyguluyor. Yazı olası başka güdüleri sıralıyor: eğitim verisini yapay metinden arındırmak, çıktı üzerinde köken iddia etmek ve kullanım izini takip etmek. Gruber metin kalitesinin düşeceğini savunurken University College London'dan Murdoch etkinin fark edilmeyeceğini söylüyor.
| Saptayıcı skoru | %100 | örnek gönderi, dil modeli çıktısı |
| Murdoch'ın açıklaması | 17 Ağustos 2026 | Birleşik Krallık |
Bu doğruysa hiperölçekleyicilerin işi bitik
Klement, yerel çalışan küçük dil modellerini sınır bulut modelleriyle karşılaştıran 2026 tarihli bir arXiv tebliğini aktarıyor. Sınanan küçük modeller QWEN 3, GEMMA 3, GPT-OSS ile GRANITE 4.0; karşılaştırma kümesi ChatGPT 5, Claude Sonnet 4.5 ve Gemini 2.5 Pro. Sohbet isteklerinde küçük modeller vakaların yüzde 98,6'sında büyük modelin çıktısını yakalıyor ya da aşıyor, akıl yürütme görevlerinde bu oran yüzde 62,5. Karışık gerçek dünya görevlerinde ağırlıklı ortalama yüzde 81,2. Enerji ve hesaplama maliyetinde yüzde 50 ila 85 arasında azalma ve watt başına çıkarımda yedi kat üstünlük ölçülüyor.
| Sohbet isteklerinde eşitleme ya da üstünlük | %98,6 | küresel kıyaslama |
| Akıl yürütme görevlerinde | %62,5 | küresel kıyaslama |
| Karışık görevlerde ağırlıklı ortalama | %81,2 | küresel kıyaslama |
| Enerji ile hesaplama maliyeti azalması | %50-85 | küçük modeller |
| Watt başına çıkarım üstünlüğü | 7 kat | küçük modeller |
| Zorluk düzeyi 5'te başarı | %51,5 | akıl yürütme |
| Tahmini adreslenebilir pazar | yaklaşık 10 trilyon dolar | ABD |
Doğruluğu bozmadan bir tümleştirme hattı nasıl ölçeklenir
Ou, yirmiden fazla kurumsal sistemi birbirine bağlayan bir tümleştirme hattında verim artırma çalışmasını aktarıyor. İki değişmez kural altında çalışılıyor: kaynak sistemin verdiği sürüm numarasıyla eski yazımların reddi ve tekilleştirme kaydının iş verisiyle aynı işlemde yazılması. Anlatılan teknikler varlık kimliğine göre bölümleme, sıcak varlıklar için uyarlanabilir alt bölümleme, kayıt başına geri dönüş noktası tutan mikro toplu işleme, üç katmanlı geri basınç ve öncelik temelli yük atma. Mikro toplu işleme geçişi saniyede 500 olaydan 8.000 olaya çıkarıyor. Sayılar denetimli kıyaslama değil, canlı hattan alınan tüketici tarafı ölçümleri.
| Bağlanan sistem | 20'den fazla | kurumsal hat |
| Zirve yükü | normalin 10 katı | kurumsal hat |
| Tek kayıt işleme | saniyede ~500 olay | önce |
| Mikro toplu işleme | saniyede ~8.000 olay | sonra |
| Toplu iş boyutu | 100 kayıt ya da 50 milisaniye | eşik |
| Geri basınç eşikleri | 200 ms üstü yavaşlat, 50 ms altı hızlan | ortalama gecikme |
| Olay günü hata oranı | %1 altından %40'a | kurumsal kaynak planlama sistemi |
| Mutabakat | 23.000 olay, 22.987 otomatik yeniden oynatma | 13 kayıt ölü mektup kuyruğunda |
Jigsaw Jeeves: bilgisayarlı görüyle bir yapboz yardımcısı kurmak
Kakatkar yapboz parçalarını çözmeye değil doğru bölgeye yönlendirmeye çalışan bir yardımcı kuruyor. Üç aşamalı hat, kutu kapağının ve karışık parçaların fotoğrafını ızgaraya bölüyor, her hücreyi öznitelik vektörüne çeviriyor ve küresel bire bir eşleme buluyor. Öznitelik olarak üç boyutlu renk histogramı ile Canny kenar yoğunluğu birleştiriliyor, benzerlik kosinüs benzerliğiyle ölçülüyor, atama SciPy'ın Macar algoritması uygulamasıyla yapılıyor. Ön işlemede Gauss bulanıklaştırma ve Otsu eşikleme arka planı bastırıyor. Karmaşıklık hücre sayısında kübik büyüyor.
| Örnek yapboz | 5.000 parça | gösterim |
| Öznitelik vektörü | 513 boyut | 512 histogram değeri artı kenar yoğunluğu |
| Renk histogramı | kanal başına 8 kutu | toplam 512 kutu |
| Canny eşikleri | 80 ve 160 | kenar saptama |
| Görüntü boyutu | 600x600 piksel | yeniden boyutlandırma |
| Çalışma süresi | 100 hücrede 1 saniyenin altı | 10x10 ızgara |
| Aday daraltma | 5.000'den yaklaşık 10'a | 20x25 ızgara, %99,8 azaltma |
| Paket sürümleri | opencv-python 4.11.0, numpy 2.3.5, scipy 1.16.3 | Python |
Üretimde yapay zekâ ajanı kurup yayına almak için beş araç
Olumide üretime çıkan yapay zekâ ajanlarını beş katmana ayırıp her katman için bir araç sıralıyor. LangGraph ajanı yönlendirilmiş çizge olarak modelliyor ve her geçişi denetim noktasına yazıyor; üretimde bellek içi denetim noktası yerine Postgres destekli olan öneriliyor. E2B, Firecracker mikro sanal makineleriyle yalıtılmış kod çalıştırma kutusu sağlıyor. Mem0 oturumlar arası kalıcı bellek için olguları vektör veritabanına yazıp anlamsal, anahtar sözcük ve varlık eşleşmesiyle geri getiriyor. LangSmith izleme, Modal ise sunucusuz hesaplama sunuyor. Önerilen sırada önce kurgu, sonra kum havuzu, ardından bellek ve altyapı geliyor.
| LangGraph GitHub yıldızı | 30.000 üzeri | depo |
| E2B çalışma süresi sınırı | 1 saat ile 24 saat | Hobby ve Pro planları |
| LangSmith ücretsiz kademe | ayda 5.000 iz, 14 gün saklama | fiyatlandırma |
| LangSmith Plus kademe | koltuk başına ayda 39 dolar | fiyatlandırma |
| Modal yıllıklandırılmış gelir | 300 milyon dolar | ABD, Nisan 2026 kestirimi |
| Soğuk başlangıç azalması | yaklaşık 10 kat | Modal GPU bellek anlık görüntüleri |
Docling farklı biçimlerdeki belgeleri üretken yapay zekâ akışlarına hazırlayan açık kaynaklı bir belge işleme aracı. Girdi olarak PDF, DOCX, PPTX, XLSX, HTML, EPUB, LaTeX, e-posta, görüntü, XBRL finansal rapor ile ses ve video dosyalarını alıyor; çıktı olarak Markdown, HTML, WebVTT, DocLang, DocTags ve JSON üretiyor. PDF tarafında düzen çözümlemesi ile tablo yapısı tanıma, taranmış belgeler için optik karakter tanıma, ses için otomatik konuşma tanıma ve görsel dil modeli tümleştirmesi sunuluyor. Yerel çalıştırma destekleniyor. LangChain, LlamaIndex, Crew AI ve Haystack tümleştirmelerinin yanı sıra komut satırı aracı ve API sunucusu mevcut.
| GitHub yıldızı | 65.300 | depo |
| Desteklenen çıktı biçimi | 6 | Markdown, HTML, WebVTT, DocLang, DocTags ve JSON |
| Belge biçimi girdisi | 13 biçim | PDF, DOCX, PPTX, XLSX ile XBRL dahil |
Yapay zekânın geleceğini anında öğrenebilen bir robotta gördüm
Knight, Massachusetts'teki Generalist AI şirketine yaptığı ziyareti aktarıyor. Robot kollar bardak istifleme ve blokları kâseye koyma gibi işleri kısa bir yönerge videosu izleyerek, göreve özgü eğitim almadan yapıyor. Fırça alındığında faraşı fırça gibi kullanma, muzla süpürme ve tutamayınca sağ tutucudan sola geçme gibi doğaçlamalar kaydediliyor. Şirket kamera takılı robot pençesi biçimindeki eldivenlerle insanlardan fiziksel etkileşim verisi topluyor ve modellerini açık kaynaklı bir dil modeline dayanmadan sıfırdan kuruyor. Kurucular daha önce Google DeepMind ile Boston Dynamics'te çalışmış.
| Görev tamamlama oranı | %59 | gösterilen iş, ortalama |
| Hedeflenen düzey | %99 üzeri | şirketin beyanı |
| Gösterim süresi | 1 yönerge videosu | göreve özgü eğitim yok |
Sezgisel yonga tasarımı, eriyen hendekler ve yarı iletkenlerin geleceği
Kedrosky yapay zekâ ajanlarının yonga tasarım sürecini nasıl değiştirdiğini ele alıyor. Etched'in ilk yapay zekâ yongalarının ilk denemede çalışması ve TSMC'den teslim alındıktan 44 gün sonra çıkarım iş yüklerine ulaşması örnek olarak veriliyor; olağan süre altı ay. Şirketin kayıt aktarım düzeyi tasarımı, doğrulama, hata ayıklama, fiziksel tasarım, test için tasarım ve silikon doğrulamada ajan kullandığı belirtiliyor. Cadence ajanlarının yüzlerce simülasyonu eşzamanlı çalıştırdığı, Synopsys araçlarının doğal dil tarifinden kayıt aktarım düzeyi kodu üretebildiği aktarılıyor.
| Teslimattan çıkarıma süre | 44 gün | olağan süre 6 ay |
| Doğrulama döngüsü | 5 haftadan 1 günün altına | Cadence |
| Verimlilik artışı | 2-5 kat | Synopsys araçları |
| Etched fon turu | 700 milyon dolar | ABD, 21 milyar dolar değerleme |
| Etched sipariş tutarı | 1 milyar dolar üzeri | ABD |
Arapçada üzüntünün dört karşılığı var, felsefe nedenini açıklıyor
Shurafa Arapça ruh sağlığı verisi üzerinde duygu çözümlemesi ve duygu etiketlemesi kullanıyor, yöntemin Arapçadaki üzüntü ayrımlarını olumlu-olumsuz ikiliğine indirgediğini anlatıyor. Hüzün geçmişteki kayba dönük, gam şimdiki anı kaplayan boğucu ağırlık, kâbe yüze ve bedene yansıyan derin çöküş, esef ise pişmanlık karışımı keder. Kuran kaynaklı göğüs darlığı ifadesinin yalnız bedensel kaygı sayıldığında anlam katmanını yitirdiğini söylüyor. Yaklaşık 801'de Kufe'de doğan Kindî'nin üzüntüden kurtulma risalesinde üzüntüyü nefsin acısı olarak tanımladığını ve geçici olana bağlanmamayı önerdiğini aktarıyor.
| Toplanan yorum | 170.000 üzeri | Arapça, travma videoları |
| Çözümlenen yorum | 25.025 | Arapça |
| Kindî'nin doğumu | yaklaşık 801 | Kufe |
Michael Ondaatje'nin erken döneminin görkemli düzensizliği
Kumar, Ondaatje'nin erken dönem yapıtlarını okuma sırasını anlatıyor. Çıkış noktası yönetmen Bentley'nin bir söyleşide en sevdiği bilinmeyen kitap olarak 1970 tarihli The Collected Works of Billy the Kid'i anması. Kitap düzyazı, şiir ve fotoğrafı birleştiriyor; şair arkadaşı bpNichol'ün önerisiyle Billy'nin portresi boş bırakılmış. Kumar ABD'de verdiği sömürgecilik sonrası edebiyat dersinde The English Patient'ı kullandığını, Hintli istihkam eri Kip'in Hiroşima ve Nagazaki bombardımanları karşısındaki tepkisini tartıştıklarını yazıyor. The Conversations'ta kurgucu Murch'ün her sahnenin yaklaşık beşte birini saklayan yöntemi aktarılıyor.
| The Collected Works of Billy the Kid | 1970 | Kanada |
| The English Patient | 1992 | aynı yıl Booker Ödülü |
| Uyarlamanın Oscar ödülü | 1997 | En İyi Film |
| Coming Through Slaughter | 1976 | Kanada |
| Running in the Family | 1982 | Sri Lanka |
| Murch'ün sakladığı anlatı oranı | 1/5 | sahne başına |
Gerçek ayrıntıda
Ives, Celan'ın çok dilli şiir pratiğini ve 2026'da yayımlanan iki Celan kitabını inceliyor. Celan'ın Almancayı jeoloji ve botanik sözlükleriyle, ayrıca Romence, Yidiş, İbranice, Fransızca, İngilizce ve Rusçayla dönüştürdüğü ve aşırı yoğunlaştırma yoluyla anlam katmanları kurduğu, bu nedenle çevirinin sınırlı kaldığı öne sürülüyor. Waldrop'un Conversation in the Mountains çevirisi bağlam yetersizliği yönünden ele alınıyor. Arno'nun Belknap Press'ten çıkan biyografisi Felstiner'in 1995 tarihli çalışmasıyla karşılaştırılıyor. Celan'ın icat ettiği sözcükler, ikinci tekil şahıs zamirinin akışkan kullanımı, sessizlik ve boşluk yazının ekseninde duruyor.
| Celan'ın doğumu | 1920 | Çernivtsi, Bukovina |
| Ölümü | Nisan 1970 | Paris, 49 yaşında |
| Mohn und Gedächtnis | 1952 | Todesfuge bu derlemede |
| Büchner Ödülü | 22 Ekim 1960 | Almanya |
| Waldrop çevirisi | 2026 | New Directions, 10 parça |
| Arno biyografisi | 2026 | Belknap Press |
| Felstiner biyografisi | 1995 | ABD |
| Cenazeye katılan kişi | 30 | Paris |
İnsan soy ağacını yeniden düşünmenin vakti gelmiş olabilir
Towle, American Journal of Biological Anthropology'de yayımlanan makalesine dayanarak Homo, Australopithecus ve Paranthropus cinslerinin gerçek soy dallarını yansıtmadığını savunuyor. Australopithecus'un ortak ata üzerinden değil ortak görünüm ve yaşam biçimi üzerinden tanımlandığını, beyin hacmi ve yürüyüşün soy ağacına düzgün oturmadığını söylüyor. Homo naledi ile Homo floresiensis gibi küçük beyinli türler cinsi tanımladığı varsayılan özellikleri geçersizleştiriyor. Paranthropus'un iri azı dişleri sert gıdaya uyum sayılıyordu, ancak doğu ve güney Afrika türlerinin beslenmesi farklı çıkıyor. Önerisi üçünü tek ve genişletilmiş bir Homo cinsinde birleştirmek.
| Mevcut cins sayısı | 3 | Homo, Australopithecus ve Paranthropus |
| Dallanma patlamasının başlangıcı | yaklaşık 4 milyon yıl önce | fosil kaydı |
| Makale numarası | 10.1002/ajpa.70344 | American Journal of Biological Anthropology |
Kırılgan kübitleri tek tek dizerek kuantum bilgisayar kurmak
Brubaker kuantum bilgisayar donanımındaki üç ana yolu fotoğraflar üzerinden gösteriyor. Bunlar elektrik alanlarla tutulan hapsedilmiş iyonlar, optik cımbız lazer dizileriyle tutulan nötr atomlar ve seyreltme buzdolaplarında soğutulan alüminyum ve niyobyum devrelerden oluşan süperiletken kübitler. Oxford'da iki milimetrelik bölgede tek bir stronsiyum iyonu, Boulder'da 2021 tarihli berilyum iyonu yüzey tuzağı ve Paris-Saclay'ın 2018 tarihli üç boyutlu atom dizilimleri aktarılıyor. Caltech ekibi 2025'te bir milimetre çaplı optik cımbız dizisinde 6.100 sezyum atomu hapsetti. IBM'in Nighthawk çipi 120 kübit taşıyor.
| İyon tuzağı bölgesi | 2 milimetre | Birleşik Krallık, Oxford |
| Caltech rekoru | 6.100 sezyum atomu | ABD, 2025 |
| Dizi çapı | 1 milimetre | ABD, Caltech |
| Nighthawk çipi | 120 kübit | ABD, IBM |
| Gereken kübit sayısı | 10.000 üzeri | ölçekleme kestirimi |
Substack'teki din tartışmasının dışında neden kalıyorum
Alexander, bu ay yeniden alevlenen Tanrı'nın varlığı tartışmasına katılmama gerekçesini anlatıyor. Ateizminin ince Bayesçi hesaplardan değil, güçlü ve gizli bir varlık öne süren açıklamalara uygulanan aşırı uyum cezasından kaynaklandığını savunuyor ve bunu uzaylıların Napolyon'un yükselişine yardım ettiği varsayımıyla örnekliyor. Adelstein'ın Tanrı'nın sınırsız zihin olduğu için en basit hipotez sayılması gerektiği savını, sınırları çıkarmanın aslında yetenek eklemek anlamına geldiği gerekçesiyle reddediyor. Bilişin sıradan fiziksel beyin altyapısında gerçekleştiğine dair altı maddelik bir kanıt listesi sunuyor.
| Tartışmaya katılan yazar | en az 7 | aynı ay, Substack |
| Kanıt listesi | 6 madde | beyin ile hesaplama |
| Napolyon örneği | 4'e 1 sayısal üstünlük | yazarın karşı örneği |
Büyük gıdanın çürüyüşü
Lee, Doctorow'un platform çürümesi kavramını paketli gıda sektörüne uyguluyor. Sıralama önce kaliteyle bağlılık kurmak, sonra ucuz ikamelerle kaliteyi düşürmek, ardından kârı azamileştirmek biçiminde kuruluyor. Heinz ketçabının 1876 formülünden bugünün ultra işlenmiş gıdalarına uzanan bir yüzyıllık malzeme ikamesi zinciri anlatılıyor. 1970'lerdeki federal mısır sübvansiyonlarının yüksek fruktozlu mısır şurubunu kamış şekerine göre ucuzlattığı ve Coca-Cola ile Pepsi'nin 1984'teki geçişini mümkün kıldığı aktarılıyor. Dijital platformlardan farkın yeni kuşakların ikame edilmiş sürümlerle büyümesi olduğu belirtiliyor.
| Heinz ketçap formülü | 1876 | ABD |
| McDonald's öğününde trans yağ | 2,4 gramdan 19,2 grama | ABD, 1982-1992 |
| Trans yağa bağlı erken ölüm kestirimi | yılda yaklaşık 50.000 | ABD, 1990'ların sonu |
| Trans yağın gıda arzından çıkarılması | 2015 | ABD |
| Mısır şurubu geçişinin tamamlanması | Kasım 1984 | ABD |
| Toplu mısır şurubu fiyatı | 35 sent | ABD, libre |
| Rafine şeker fiyatı | 1,01 dolar | ABD, libre |
| Annie's alımı | 820 milyon dolar | ABD, 2014 |
| Reçete değişikliğinde protein kaybı | %22 | ABD, 2025 |
İşe yapay zekâ mı alacak: otomatik işe alım araçları ayrımcılık ve gizlilik davalarını tetikliyor
Pardes, ABD'de yapay zekâ destekli işe alım araçlarına açılan davaları aktarıyor. Kistler'in Eightfold AI'ya karşı açtığı toplu davada otomatik elemenin adaya gösterilmeyen bir aday dosyası işlevi gördüğü öne sürülüyor. Dünya Ekonomik Forumu raporuna göre işverenlerin yüzde 90'ı geçen yıl işe alımda bir tür otomasyon kullandı. Chicago Üniversitesi'nden Bai'nin uydurma demografik gruplarla yaptığı çalışmada modeller nitelikle ilgisiz çıkarımlar yapıyor ve önyargı yeni modellerde daha da artıyor.
| Otomasyon kullanan işveren | %90 | ABD |
| Eightfold veritabanı | 1 milyardan fazla çalışan kaydı | küresel |
| Puanlama aralığı | 0-5 | Eightfold |
| New York yasasının yürürlüğü | 2023 | ABD, yıllık önyargı denetimi |
Google iflas satışında Spirit Airlines verisini aldı
Yau, Spirit Airlines'ın iflasında kurumsal verisinin açık artırmayla satıldığını aktarıyor. Google, yapay zekâ eğitim verisi şirketi Mercor'u geride bırakarak 10 milyon dolarlık teklifle ihaleyi kazandı. Satın alınan varlıklar arasında 100 milyondan fazla kurumsal e-posta, 500 milyon Microsoft Teams sohbeti, 30 milyon satır kaynak kodu, geliştirme üstverisi, yazılım modellerinin yanı sıra gelir, uçak operasyonu ve çalışan verimliliği verileri bulunuyor. 97,5 milyon yolcu profili ile 50 milyondan fazla sadakat programı kaydı satışın dışında kaldı.
| Kazanan teklif | 10 milyon dolar | ABD, Google |
| Kurumsal e-posta | 100 milyondan fazla | ABD |
| Teams sohbeti | 500 milyon | ABD |
| Kaynak kodu | 30 milyon satır | ABD |
| Satış dışında kalan yolcu profili | 97,5 milyon | ABD |
Elektronik tabloyu seyirlik spora çeviren ileri kullanıcılar
Klee, Excel hız koşusu ve engelli parkur videoları üreten içerik üreticilerini ve çevrelerinde oluşan izleyici kitlesini aktarıyor. Londra'dan Kidney sigorta veri analistliğinden gelen bilgisiyle kendi parkurunu tasarlıyor; Los Angeles'tan Tristan fareyi tümüyle bırakıp klavye kısayolları kullanmayı savunuyor; Cincinnati'den veri bilimci Park parkur eğitimleri satıyor. Microsoft Excel Dünya Şampiyonası bir elektronik spor biçimi olarak anlatılıyor.
| Excel'i hayati sayan şirket oranı | %63 | muhasebe aracı olarak |
| İlk parkur videosu | 1 milyon izlenme | günler içinde |
| Kidney takipçi sayısı | 300.000 | Instagram ve TikTok toplamı |
| Tristan takipçi sayısı | yaklaşık 700.000 | ABD |
| 2025 şampiyonası | Aralık 2025 | ABD, Las Vegas |
Üç boyutlu baskının laboratuvar çalışmasını iyileştirdiği beş yol
Savage, ucuzlayan üç boyutlu yazıcılarla kendi laboratuvar aletlerini üreten araştırmacıların örneklerini derliyor. ABD'de Clemson Üniversitesi'nden Rife, 96 kuyucuklu plakalarda dondurularak kurutulmuş dokudan DNA çıkarımını otomatikleştiren boncuk dağıtıcılarını adet başına yaklaşık 10 dolara basıyor ve dosyaları paylaşıma açıyor. Japonya'da Chiba Üniversitesi'nden Irwansyah kemik iletimi çalışmaları için manyetik rezonans modellerinden anatomik kafatasları üretiyor. ABD'de Northeastern Üniversitesi'nden Barecka karbondioksiti kimyasala çeviren akış hücrelerini 5 doların altına mal ediyor, ticari muadili 6.000 dolar.
| Boncuk dağıtıcı maliyeti | yaklaşık 10 dolar | ABD, adet başına |
| Akış hücresi maliyeti | 5 doların altı | ABD |
| Ticari akış reaktörü | 6.000 dolar | ABD |
| Giriş seviyesi yazıcı | 2.500 doların altı | küresel |
| Üç boyutlu baskıya değinen biyomedikal yayın | 7.623 | küresel, 2025 |